
Na današnji dan: Rođen Marks, uhapšen Gandi, oslobođen Mathauzen, umrli Napoleon i Bajford
Pregled najznačajnijih dešavanja u svetu i kod nas na današnji dan, 5. maj.

Foto: Pixabay
1705 - Umro je rimsko-nemački car Leopold I. Uspešno se borio protiv Turaka, a slavu mu je donela odbrana Beča 1683. Za vreme njegove vladavine (od 1658) Srbi su se, pod vođstvom patrijarha Arsenija Čarnojevića doselili u južnu Ugarsku i u Srem.
1813 - Rođen je danski filozof Seren Kjerkegor, začetnik filozofije egzistencijalizma ("Ili-ili: fragmenti života", "Pojam strepnje", "Bolest na smrt", "Stadijumi na životnom putu", "Filozofske mrvice").
1815 - Rođen je francuski pisac komedija i vodvilja Ežen Martin Labiš. Neke od njegovih komedija ubrajaju se u najpopularnije komedije 19. veka ("Slamnati šešir", "Put gospodina Perišona").
1818 - Rođen je nemački filozof Karl Hajnrih Marks, teoretičar modernog socijalizma i komunizma. Sa Fridrihom Engelsom napisao je 1848. Komunistički manifest ("Prilog kritici Hegelove filozofije prava", "Teze o Fojerbahu", "Osamnaesti brimer Luja Bonaparte", "Kapital - kritika političke ekonomije").
1821 - Umro je francuski car Napoleon I Bonaparta, jedan od najvećih vojskovođa u istoriji, čiji su osvajački pohodi izmenili Evropu. Umro je na ostrvu Sveta Jelena kao britanski zatvorenik.
1846 - Rođen je poljski pisac Henrik Sjenkjevič, autor romana "Quo vadis" i dobitnik Nobelove nagrade za književnost 1905.
1855 - Crnogorski knez Danilo I Petrović doneo je Opšti zemaljski zakonik u koji su unete imovinske i poreske reforme.
1860 - Italijanski revolucionar Đuzepe Garibaldi sa svojih "hiljadu crvenih košulja" isplovio je iz Đenove prema Siciliji, koju je osvojio krajem jula.
1883 - Rođen je srpski kompozitor i muzički pisac Petar Konjović, rektor Muzičke akademije u Beogradu, član Srpske akademije nauka i umetnosti i upravnik Muzikološkog instituta ("Knez od Zete", "Vilin veo", "Koštana", "Seljaci").
1904 - Na brdu Volujica kod Bara postavljena je prva radio-telegrafska stanica Markonijevog sistema na Balkanu.
1930 - Britanske vlasti u Indiji uhapsile su Mahatmu Gandija zbog njegove kampanje građanske neposlušnosti.
1936 - Italijanske trupe pod komandom feldmaršala Pjetra Badolja okupirale su Adis Abebu, prestonicu Etiopije. Istog dana 1941. u oslobođeni grad ušao je etiopski car Haile Selasije I.
1945 - Sovjetske trupe su u Drugom svetskom ratu ušle u mesto Pinemunde, odakle su Nemci ispaljivali rakete "Fau 1" i "Fau 2". Američke trupe su oslobodile nemački nacistički koncentracioni logor Mathauzen.
1954 - General Alfredo Stresner je vojnim udarom oborio predsednika Paragvaja Federika Čaveza, započevši tako 34-godišnju diktaturu.
1955 - Odlukom saveznika, Savezna Republika Nemačka ponovo je stekla suverenitet.
1961 - Iz Kejp Kanaverala je lansiran kosmički brod "Merkjuri", prva kosmička letelica SAD s ljudskom posadom, kojom je upravljao Alen Bartlet Šepard.
1977 - Umro je nemački državnik i ekonomista Ludvig Erhard, zapadnonemački kancelar (1963-66) u vreme privrednog oporavka zemlje nakon Drugog svetskog rata.
1978 - Teroristička organizacija "Crvene brigade" saopštila je da je ubila bivšeg premijera Italije Alda Mora, otetog u martu 1978. Njegovo telo pronađeno je dva dana kasnije u vozilu u centru Rima.
1981 - Bobi Sends postao je prvi od deset pripadnika Ire koji je umro u zatvoru Mejz, u Severnoj Irskoj, od posledica štrajka glađu.
1993 - Umro je američki pisac i intelektualac Irving Hou, čije je najpoznatije delo "Svet naših očeva", studija o istočnoevropskim Jevrejima imigrantima u Sjedinjenim Američkim Državama.
1999 - Indonezija i Portugalija potpisale su dokument kojim je priznata nezavisnost Istočnog Timora.
2001 - Pripadnici pobunjeničke grupe UNITA su u Angoli kidnapovali 51 dečaka i devet devojčica iz internata za ratnu siročad koji se nalazi izvan Kaksita, severoistočno od Luande. Prilikom pobune poginulo je oko 200 civila.
2003 - Ruanda je oslobodila više od 22.000 zatvorenika, koji su uglavnom bili umešani u masakr koji je 1994. počinila Hutska milicija, kada je ubijeno oko 800.000 etničkih Tutsija i umerenih Huta. U zatvoru je ostalo oko 80.000 ljudi, gde većina čeka suđenje.
2003 - Umro je Valter Sisulu, jedan od veterana u borbi protiv belaca koji su manjina u Južnoj Africi i dugogodišnji prijatelj i mentor Nelsona Mendele, najpoznatijeg borca protiv aparthejda.
2004 - U aukcijskoj kući "Sotbi" u Njujorku Pikasova slika "Dečak sa lulom" postigla je cenu od 104.168.000 dolara, što je predstavljalo svestki rekord u aukcijskoj prodaji slika do tada.
2005 - Na parlamentrnim izborima u Velikoj Britaniji Laburistička partija Tonija Blera osvojila je apsolutnu većinu u britanskom parlamentu, a premijer Toni Bler treći uzastopni mandat.
2009 - Odlukom Žalbenog veća Haškog tribunala Veselinu Šljivančaninu izrečena je kazna od 17 godina zatvora za zločine u Vukovaru, umesto prvobitne kazne od pet godina. Istovremeno, Žalbeno veće je potvrdilo prvostepenu presudu pukovniku bivše JNA Miletu Mrkšiću, kojom je osuđen na 20 godina zatvora.
2012 - U Japanu je počeo proces zatvaranja poslednjeg aktivnog nuklearnog reaktora, od 50 koliko ih je radilo u zemlji do katastrofe u Fukušimi 2011. godine.
2014 - Umro je Timoti Džon Bajford, britanski režiser, scenarista i glumac koji je veći deo svog radnog veka proveo u Srbiji. Iza njega su ostale kultne TV serije za decu "Neven", "Poletarac", "Babino unuče", "Metla bez drške", "Nedeljni zabavnik".
2018 - Američka svemirska agencija NASA lansirala ka Marsu letelicu "InSight" sa ciljem da istraži unutrašnjost "crvene planete" tako što će robot izvoditi geološka iskopavanja do dubine od pet metara i pokušati da izmeri zemljotrese na ovoj planeti.
OBRATI PAŽNJU! Osvežili smo platformu sa muzičkim kanalima, a preko koje možete slušati i Radio 021. Preporučujemo vam novu kategoriju - LOUNGE, za baš dobar užitak i relax tokom dana. Vaš 021!
NAJČITANIJE U POSLEDNJIH 72H
Ostalo iz kategorije Život - Magazin
Na današnji dan: Rođen Đura Daničić, ubijen Martin Luter King, prvi put ugrađeno veštačko srce
04.04.2025.•
1
Ovo su značajni događaji u svetu i kod nas na današnji dan, 4. april.
Protest pisaca ispred Mete u Londonu protiv upotrebe njihovih dela za razvoj AI
03.04.2025.•
1
Oko 100 britanskih pisaca protestovalo je ispred londonskog sedišta američkog tehnološkog giganta Meta, optužujući ga da krade njihova dela za obuku i razvoj veštačke inteligencije (AI).
VIDEO Švedski grad Vekše bez fosilnih goriva: Kućni organski otpad "sipaju" u gradske autobuse
03.04.2025.•
0
Gradski autobusi i vozila opštinske uprave u švedskom gradu Vekšeu koriste biogorivo proizvedeno od kućnog organskog otpada.
Na današnji dan: Umrla Nadežda Petrović, ubio se Teleki, srušen Most slobode
03.04.2025.•
2
Ovo su značajni događaji u svetu i kod nas na današnji dan, 3. april.
U svetu trenutno rekordnih 3.028 milijardera, Ilon Mask najbogatiji
02.04.2025.•
2
U svetu trenutno postoji više milijardera nego ikada ranije, odnosno njih 3.028, što je 247 milijardera više nego prošle godine.
Na današnji dan: Rođeni Kazanova i Andersen, dolar ozakonjen kao novčana jedinica SAD
02.04.2025.•
0
Pregled važnijih dešavanja u svetu i kod nas na današnji dan, 2. april.
VIDEO Zabačeni gradić u Australiji traži doktora: Nudi ogromnu platu i brojne pogodnosti, ali...
01.04.2025.•
2
Gradić Džulija Krik u zabačenom, jedva naseljenom delu Australije, raspisao je konkurs za lekara i nudi mu godišnju platu od gotovo 400.000 evra.
Na današnji dan: Srušen Varadinski most, uhapšen Slobodan Milošević, nesreća u rudniku "Soko"
01.04.2025.•
1
Pregled važnijih dešavanja u svetu i kod nas na današnji dan, 1. april.
Na današnji dan: Rođeni Dekart i Bora Stanković, otvorena Ajfelova kula, umro Džesi Ovens
31.03.2025.•
0
Ovo su značajni događaji u svetu i kod nas na današnji dan, 31. mart.
Ovo su zemlje koje imaju najviše nesreća i neodgovornih vozača
30.03.2025.•
1
Nedavna studija otkriva zabrinjavajuće podatke o saobraćaju u Evropskoj uniji, ukazujući na zemlje sa najvišim stopama neodgovornog ponašanja vozača.
Hjundai ide na sud: Nije upozorio kupce da se njegov automobil lako krade
30.03.2025.•
0
Hjundai se suočava sa sudskim procesom zbog optužbi da nije upozorio svoje kupce da bi jedan od njegovih najpopularnijih električnih modela mogao biti ukraden "bez napora za nekoliko sekundi".
Da li je vreme da se prestane sa pomeranjem kazaljki: Članice EU kažu - ne još
30.03.2025.•
6
Izreka kaže da je vreme novac. U Evropskoj uniji vreme je i političko pitanje. Ovo pomeranje kazaljki nije poslednji put iako milioni građana žele da se takva praksa napusti.
Deca se požalila na "čudovište" ispod kreveta, dadilja proverila i našla provalnika
30.03.2025.•
0
Dadilja u Kanzasu, koja je, na zahtev uplašene dece o kojoj se starala odlučila da proveri da li ispod kreveta ima "čudovišta, tu pronašla muškarca koji se krio.
Na današnji dan: Rođen Van Gog, SAD kupile Aljasku od Rusije, kraj rata u Vijetnamu, umro Čolaković
30.03.2025.•
0
Pregled važnijih dešavanja u svetu i kod nas na današnji dan, 30. mart.
Na današnji dan: SSSR priznao Titovu Jugoslaviju, osnovano Sterijino pozorje
29.03.2025.•
0
Ovo su značajni događaji u svetu i kod nas na današnji dan, 29. mart.
Na današnji dan: Konstantinopolj dobio ime Istanbul, Brando odbio da primi Oskara
28.03.2025.•
1
Ovo su značajni događaji u svetu i kod nas na današnji dan, 28. mart.
Šta će formirati trajni geološki otisak čovečanstva: Paleontolozi kažu - otpad
27.03.2025.•
0
Ako zamislimo našu planetu za nekoliko desetina miliona godina od sada, homo sapiens kao vrsta je verovatno odavno nestao, zbrisan masovnim izumiranjem koje je i sam potpomogao.
Indijci prošle godine na telefonima proveli trilion sati
27.03.2025.•
0
Indijci su proveli više od trilion sati gledajući u svoje pametne telefone tokom prošle godine, zahvaljujući jeftinom internetu i dostupnosti platformi Netflix i Instagram, pokazuju najnovije analize.
FOTO: Vatrogasci požar na električnom automobilu ugasili specijalnim ćebetom
27.03.2025.•
0
Požar na električnom automobilu je jedan od najvećih izazova u vatrogastvu.
Na današnji dan: Rođen Rentgen, poginuo Gagarin, umro Lem, u Vojvodini oboren "nevidljivi" F-117
27.03.2025.•
0
Ovo su značajni događaji u svetu i kod nas na današnji dan, 27. mart.
Država Džordžija na korak od zabrane mobilnih telefona u školama
26.03.2025.•
1
Senatori u saveznoj državi Džordžiji usvojili su predlog zakona koji učenicima osnovnih škola zabranjuje upotrebu mobilnih telefona tokom školskog dana, preneo je AP.
Komentari 0
Nema komentara na izabrani dokument. Budite prvi koji će postaviti komentar.
Komentari čitalaca na objavljene vesti nisu stavovi redakcije portala 021 i predstavljaju privatno mišljenje anonimnog autora.
Redakcija 021 zadržava pravo izbora i modifikacije pristiglih komentara i nema nikakvu obavezu obrazlaganja svojih odluka.
Ukoliko je vaše mišljenje napisano bez gramatičkih i pravopisnih grešaka imaće veće šanse da bude objavljeno. Komentare pisane velikim slovima u većini slučajeva ne objavljujemo.
Pisanje komentara je ograničeno na 1.500 karaktera.
Napiši komentar